Gegevens en Studies

De markt voor toeristische verblijven in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest is voor 98% clandestien!

Hoe kan men dan de veiligheid van de toerist garanderen, wat nochtans de belangrijkste prioriteit van de wetgever zou moeten zijn? En hoe kunnen onder deze omstandigheden trouwens alle andere doelstellingen van de ordonnantie van 8 mei 2014 worden gewaarborgd?

Tussen 2016 en 2022 werden in totaal 96 toeristische verblijven geregistreerd.

Tussen 2016 en 2022 werden op het grondgebied van de 19 gemeenten van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest in totaal 96 toeristische verblijven geregistreerd, overeenkomstig de ordonnantie van 8 mei 2014. Maar … er staan er 4.800 op de boekingsplatformen (cijfers AllTheRooms, 2022)!

Brussel telt bijna 25 keer minder geregistreerde toeristische verblijven dan Barcelona.

Laten we Brussel vergelijken met Barcelona (cijfers Eurostat): bij 3.763.000 overnachtingen in 2019 telde Barcelona 9.500 geregistreerde toeristische verblijven. En Brussel? Voor 921.000 overnachtingen in datzelfde jaar heeft Brussel slechts 96 geregistreerde toeristische verblijven … bij een gelijk aantal overnachtingen telt Brussel bijna 25 keer minder geregistreerde toeristische verblijven dan Barcelona … Zoek de fout!

Het ontwerp tot herziening van de ordonnantie van 8 mei 2014 heeft tot doel de boetes te verhogen.

Het ontwerp tot herziening van de ordonnantie van 8 mei 2014 heeft tot doel de boetes te verhogen. Maar is het echt in het belang van Brussel om te proberen de reële markt (4.800 toeristische verblijven op de platformen) te laten aansluiten bij de “legale” markt (96 geregistreerde toeristische verblijven)?

Veel Europese en internationale burgers zullen niet langer naar Brussel komen!

“89% van de EU-burgers die kortetermijnverhuur hebben geboekt, zou dit aan anderen aanbevelen”. Als de Regering van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest beslist om de sector te vernietigen, zal de toerist met één klik zijn reisbestemming veranderen. Veel Europese en internationale burgers zullen niet langer naar Brussel komen!

Minder toeristische verblijven in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest betekent ongetwijfeld minder bezoekers en dus jobverlies in een volledig ecosysteem!

Toeristische verblijven – die overal in Europa sterk in opmars zijn – vormen een van de pijlers van de toeristische economie en dragen er zowel rechtstreeks (inkomstenbelastingen, toeristenbelasting) als onrechtstreeks aan bij: de gasten van toeristische verblijven laten lokale winkels, restaurants en bars leven! Minder toeristische verblijven in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest betekent ongetwijfeld minder bezoekers en dus jobverlies in een volledig ecosysteem!

De Regering van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest heeft ervoor gekozen zich te onderscheiden met een procedure … van verbod!

Er moet een onderscheid worden gemaakt tussen de verschillende procedures om niet-hotelier toeristisch verblijf uit te baten: de registratieprocedure en de vergunningsprocedure. De Regering van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest heeft ervoor gekozen zich te onderscheiden met een procedure … van verbod!

STR-Belgium stelt zich vragen bij het standpunt van visit.brussels over toeristische verblijven.

STR-Belgium stelt zich vragen bij het standpunt van visit.brussels over toeristische verblijven en de gebrekkige promotie ervan (4 toeristische verblijven op de website tegenover 96 geregistreerde toeristische verblijven tegenover 4800 op de boekingsplatformen): een merkwaardig evenwicht tussen de toerist en de inwoner (zie overigens de rubriek « Actualiteit »). Vastgesteld moet worden dat hotels niet dezelfde ongunstige behandeling ondergaan …

De wetgever moet waken over de « strikte afstemming » van de regelgeving op de specifieke situatie, niet van de gemeente in haar geheel, maar van « elke wijk »

Het Hof van Justitie van de Europese Unie (HvJ-EU) benadrukt in de zaak Cali Apartments in Parijs (september 2020) dat de invoering van een vergunningsstelsel « gerechtvaardigd moet zijn door een dwingende reden van algemeen belang » en evenredig moet blijven aan dat doel. In het bijzonder moet de wetgever waken over de « strikte afstemming » van de regelgeving op de specifieke situatie, niet van de gemeente in haar geheel, maar van « elke wijk ».

Niet-afgifte van het attest van stedenbouwkundige conformiteit: in overeenstemming met het Europees recht?

De niet-afgifte van het attest van stedenbouwkundige conformiteit voor een toeristisch verblijf in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, zonder rekening te houden met de specifieke situatie van elke wijk in elk van de 19 gemeenten, is op basis van het voorgaande waarschijnlijk niet in overeenstemming met het Europees recht.

Politici moeten eerlijk zijn en stoppen met de sector van toeristische verblijven als zondebok te gebruiken voor hun inefficiëntie op het vlak van woonbeleid!

Laten we enkele cijfers over huisvesting in perspectief plaatsen: 475.000 woningen in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest (cijfers Statbel). 4.800 toeristische verblijven (zie hierboven). Toeristische verblijven vertegenwoordigen hoogstens 1% van de woningen in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. En zelfs als we aannemen dat alle toeristische verblijven aan de criteria voor sociale woningen zouden kunnen voldoen, zou men slechts 10% van het probleem oplossen (cf. 50.000 gezinnen op de wachtlijst) door alle toeristische verblijven van de markt te halen, met ernstige sociaal-economische neveneffecten: stop met simplisme! Politici moeten eerlijk zijn en stoppen met de sector van toeristische verblijven als zondebok te gebruiken voor hun inefficiëntie op het vlak van woonbeleid!

Amsterdam had ongelijk om Airbnb-verhuur in drie gebieden te verbieden: rechtbank

Amsterdam had ongelijk om Airbnb-verhuur in drie gebieden te verbieden: rechtbank : Het vonnis suggereerde dat Amsterdam, in plaats van een totaalverbod, eerst had kunnen onderzoeken of een verlaagd quotum voor Airbnb-achtige verhuur effect zou hebben gehad, of dat dit bereikt had kunnen worden door vergunningen in te trekken van personen van wie de verhuur overlast veroorzaakte.

De « toeristische residentie » is een van de zes volwaardige categorieën van toeristisch verblijf zoals gedefinieerd door de Brusselse wetgeving.

Volgens de ordonnantie van 8 mei 2014 die de sector van het toeristisch verblijf in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest regelt, is de « toeristische residentie » een van de zes volwaardige categorieën, naast het hotel, het aparthotel, het verblijf bij de inwoner, de jeugdherberg en de camping.

Een toeristische residentie is geen “hotel”: in stedenbouwkundige zin beschikt een hotelkamer niet over een keuken en wordt er in een toeristische residentie standaard geen enkele dienst aangeboden.

Het GBP (Gewestelijk Bestemmingsplan) moet worden herzien, het is verouderd (2001) en niet afgestemd op de post-Airbnb-wereld: de categorieën die zijn vastgelegd in de ordonnantie van 8 mei 2014 komen niet voor in het GBP. En nee, een toeristische residentie is geen “hotel”: in stedenbouwkundige zin beschikt een hotelkamer niet over een keuken en wordt er in een toeristische residentie standaard geen enkele dienst aangeboden.

De stedenbouwkundige voorschriften (bv. Richtplannen van Aanleg) moeten de toeristische residentie integreren.

De stedenbouwkundige voorschriften (bv. Richtplannen van Aanleg) moeten de toeristische residentie opnemen in hun categorie van toeristische verblijven, zoals deze is gedefinieerd in de economische regelgeving. Dit is een noodzakelijke voorwaarde voor de invoering van een quotasysteem voor toeristische verblijven.

de bevoegdheidsverdeling op het vlak van toerisme en ruimtelijke ordening herzien

Aan de vooravond van de verkiezingen van 2024 moedigt STR-Belgium de Brusselse politieke actoren sterk aan om de bevoegdheidsverdeling op het vlak van toerisme en ruimtelijke ordening te herzien: voor een evenwichtige governance zouden deze twee bevoegdheden niet onder één en dezelfde minister binnen de Regering van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest mogen vallen.

De sector van toeristische residenties is een volwaardige sector en moet als zodanig worden erkend!

De sector van kortetermijnverhuur is sterk in opmars en maakt het voorwerp uit van een reguleringsvoorstel van de Europese Commissie: toeristische residenties vertegenwoordigen 25% van het aanbod aan toeristische verblijven in de Europese Unie. De sector van toeristische residenties is een volwaardige sector en moet als zodanig worden erkend!

De Covidcrisis heeft de vraag naar toeristische residenties versterkt:

De Covidcrisis heeft de vraag naar toeristische residenties versterkt: Europese burgers kiezen massaal voor toeristische residenties vanwege de vernieuwende voordelen die ze bieden: ruimte en autonomie!

“Registratieregelingen zullen volledig online en gebruiksvriendelijk moeten zijn.”

“Registratieregelingen zullen volledig online en gebruiksvriendelijk moeten zijn”. In het Brussels Hoofdstedelijk Gewest staan we nog ver van dat doel!

De toeristische residentie vormt een alternatief en aanvullend aanbod op de hotelkamer.

De toeristische residentie vormt een alternatief en aanvullend aanbod op de hotelkamer. En de strijd van de hotelsector en die van de (professionele) sector van toeristische residenties is verschillend: de ene vraagt het recht om uit te breiden, terwijl de andere simpelweg vraagt om het recht te hebben om te bestaan!

« Same Level Playing Field »

STR-Belgium verdedigt het idee van het « Same Level Playing Field » voorgesteld door Hotrec: STR-Belgium is echter zeer waakzaam dat het « Same Level Playing Field » ook op onpartijdige wijze wordt gewaarborgd door de Regering van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest in het proces van goedkeuring van de herziening van de ordonnantie van 8 mei 2014. Wordt vervolgd …

Het probleem van verstoring van de openbare rust door toeristische residenties is een gemakkelijk demagogisch argument van de tegenstanders van de sector.

Het probleem van verstoring van de openbare rust door toeristische residenties is een gemakkelijk demagogisch argument van de tegenstanders van de sector: er bestaan talrijke oplossingen op de markt die wereldwijd al worden toegepast (slimme decibelmeters, bewakingsdiensten, …).

Een doordachte integratie van toeristische residenties biedt talrijke opportuniteiten.

Een doordachte integratie van toeristische residenties biedt talrijke opportuniteiten: creatie van woningen (wanneer het compensatiemechanisme gerechtvaardigd is), renovatie van gebouwen volgens de huidige energieprestatienormen, heropleving van wijken, …

quotamechanismen moeten worden ingevoerd voor professionals, wijk per wijk.

Voor STR-Belgium is de oplossing duidelijk: quotamechanismen moeten worden ingevoerd voor professionals, wijk per wijk, met een ondubbelzinnig onderscheid tussen de categorieën van toeristische verblijven, met name de toeristische residentie en de hotelkamer.

De invoering van quota brengt uiteraard een zekere complexiteit met zich mee, maar is op korte termijn toch een onvermijdelijke oplossing.

De invoering van quota brengt uiteraard een zekere complexiteit met zich mee, maar is op korte termijn toch een onvermijdelijke oplossing. Het gaat bovendien niet om een revolutie: recent werd dit toegepast op een disruptieve mobiliteitssector (cf. een quotum van 8.000 steps in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest), en er worden ook quota vastgelegd om het aantal horecazaken te beperken (bv. BBP Kolenmarktstraat).

De invoering van quota moet worden ondersteund door de academische wereld.

De invoering van quota moet worden ondersteund door de academische wereld, die een rol te spelen heeft door wetenschappelijke overwegingen aan te brengen in de aanpak: het gaat om een probleem van operationeel onderzoek (wiskunde – optimalisatie onder beperkingen) en de academische wereld moet zich ervoor behoeden politieke slogans te verspreiden!

« It is very unfair to say that all of the problems of the housing market are connected to short-term renting”

Het probleem waarmee de sector van toeristische residenties wordt geconfronteerd, is wereldwijd. Geleidelijk nemen politieke actoren hun verantwoordelijkheid: « Het is zeer oneerlijk om te zeggen dat alle problemen van de woningmarkt verband houden met kortetermijnverhuur » — Ricardo Valente, schepen voor Financiën, Economie en Werkgelegenheid, Porto, Portugal.

“Some political groups and MEPs are trying to diminish the importance of short-term rentals on the entire tourism ecosystem, which in my view is a profound mistake”

“Sommige politieke groepen en Europarlementsleden proberen het belang van kortetermijnverhuur voor het volledige toeristische ecosysteem te verminderen, wat volgens mij een grote vergissing is,” concludeerde Monteiro de Aguiar. Cláudia Monteiro de Aguiar is een centrumrechtse Portugese Europarlementariër en lid van de Commissie Vervoer en Toerisme. Zij was rapporteur voor een “EU-strategie voor duurzaam toerisme” in 2021.

Verder wordt aangetoond dat toerisme wel degelijk een stimulans is voor economische activiteit.

"Deze studie plaatst de vermeende « ondernemersexodus », die in bepaalde discours van de afgelopen jaren sterk aanwezig was, serieus in perspectief. … Verder wordt aangetoond dat toerisme wel degelijk een stimulans is voor economische activiteit; ik ben bijzonder verheugd over deze vaststelling, aangezien de ontwikkeling van deze sector mij al lange tijd na aan het hart ligt." Philippe Close, burgemeester

De Regering van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest moet aandacht hebben voor de proportionaliteit van de regels die zij invoert en die – terecht – ondernemers dreigen af te schrikken.

Het reguleringsvoorstel van de Europese Commissie heeft niet tot doel disproportionele en niet-gerechtvaardigde regels te versterken. De Regering van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest moet aandacht hebben voor de proportionaliteit van de regels die zij invoert en die – terecht – ondernemers dreigen af te schrikken in tal van sectoren, bijvoorbeeld die van toeristische residenties of ook die van co-living.

« Alle “Airbnb’s” zijn illegaal »

« Alle “Airbnb’s” zijn illegaal »: STR-Belgium vraagt om nuance te brengen bij het beluisteren van het (vaak opportunistische) discours van de tegenstanders van toeristische residenties. Er moet immers rekening worden gehouden met het volledige spectrum van illegaliteit op de Brusselse clandestiene markt: van actoren die van de markt moeten worden uitgesloten en volledig illegaal handelen (geen veiligheidsattest (eventueel vereenvoudigd) van de accommodatie, geen aangifte van inkomsten, geen betaling van toeristenbelasting, …) tot degenen, vaak leden van STR-Belgium, bij wie enkel het attest van stedenbouwkundige conformiteit ontbreekt …

Ontdek hoe de Europese Unie de regulering van kortetermijnverhuur wil aanpakken

Ontdek via deze zeer interessante reportage van euronews.next hoe de Europese Unie de regulering van kortetermijnverhuur wil aanpakken. STR-Belgium ondersteunt dit initiatief van de Europese Unie volledig en komt terug op de belangrijkste elementen van deze reportage in de nieuwsrubriek van de website.

studies

Impact van kortetermijnverhuur in Frankrijk

Een studie van Strategy&, onderdeel van het PwC-netwerk

Deze studie identificeert de parameters die de wooncrisis in Frankrijk veroorzaken en evalueert de impact van kortetermijnverhuur (gemeubileerde toeristische verhuur – LMT). Het algemene onevenwicht tussen vraag en aanbod van woningen gedurende de voorbije 15 jaar wordt benadrukt. De historisch hoge woningprijzen, gecombineerd met een koopkracht voor vastgoed op een dieptepunt (cf. rentevoeten van leningen) en strenge regelgevende beperkingen (bv. milieunormen), zijn de belangrijkste oorzaken van de spanningen op de woningmarkt. Het is belangrijk te benadrukken dat de analyse wordt uitgevoerd per type gebied (kust, bergen, platteland, grote steden); het aandeel van LMT wordt onderzocht en overschrijdt in 2022 niet meer dan 0,2% van het woningbestand in Frankrijk (0,4% in de grote steden). Een andere belangrijke parameter wordt benadrukt: de specifieke LMT (uitgebaat door professionals) vertegenwoordigt slechts 8% van het totale LMT-bestand.

De behoeften waarop LMT inspeelt, worden belicht (onvoldoende hotelcapaciteit, consumptiegewoonten van toeristen, spreiding van het aanbod bij afwezigheid van hotels – LMT is aanwezig in meer dan 29.000 gemeenten in Frankrijk).

In tegenstelling tot wat vaak wordt gedacht, wegen leegstaande woningen (verlaten/niet bewoond) in Frankrijk 41 keer zwaarder door dan de specifieke LMT (deze factor bedraagt nog steeds 15 in Parijs!), waardoor hun impact dus moet worden gerelativeerd!

De studie beveelt aan om de bouw van nieuwe woningen te verhogen en meer stimulerende fiscale beleidsmaatregelen in te voeren om leegstaande woningen te verminderen en opnieuw op de huurmarkt te brengen. Gemeenten beschikken over een arsenaal aan reguleringsmaatregelen (en niet aan verboden) voor LMT om tegemoet te komen aan de behoeften van toerisme en van verhuurders, van wie de inkomsten uit verhuur hen vooral in staat stellen hun koopkracht te behouden en hun gebouw te renoveren.

Wanneer komt er een gelijkaardige studie in België, en in het bijzonder in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest?

Oktober 2024

Document

Regulating Short-Term Rentals: Towards Data-Driven Policymaking?

Een studie van Christoph Busch voor EU Travel Tech Deze zeer interessante studie is didactisch en helpt ons het ecosysteem van de markt voor kortetermijnverhuur te begrijpen. Een “corridor van oplossingen” voor marktregulering, met respect voor het proportionaliteitsbeginsel, wordt door de auteur voorgesteld. In het bijzonder worden de proportionaliteitscriteria van “vergunningsprocedures” (cf. die toegepast door de Regering van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest) besproken in sectie 4 van deze studie. Het belang van objectivering aan de hand van cijfers om elk restrictief beleid te rechtvaardigen in het licht van het Europees recht wordt daarbij benadrukt. Tot slot moet de toegang tot de markt voor alle soorten economische actoren op onpartijdige wijze worden verzekerd en worden de contouren geschetst van een onderscheid tussen particulieren en professionals, met de hoop dat de nieuwe Europese regulering deze oefening zal vereenvoudigen dankzij de transparantie van de gegevens die zij zal bieden.

Document

Evaluatiemissie van de ordonnantie van 8 mei 2014 betreffende het toeristisch verblijf

Enkele geselecteerde passages:

§ 3.1.3. Een uitgesproken contrast tussen het aanbod en de bezettingsgraad (p. 10)
Hoewel de opkomst van online boekingsplatformen heeft geleid tot een vermenigvuldiging van toeristische accommodaties en tot een aanhoudende groei van de opvangcapaciteit van de sector, heeft dit tot op heden de zeer sterke concentratie van overnachtingen in de meer klassieke segmenten van het aanbod niet in vraag gesteld.

§ 3.1.4. Een sterke ruimtelijke concentratie van het aanbod (p. 13)
De concentratie van gemeubileerde kortetermijnverhuur in het toeristische hypercentrum gaat gepaard met een uitbreiding naar aangrenzende wijken, met weinig hotels en toeristische voorzieningen, en zelfs naar perifere zones, gelegen buiten de toeristische routes.

§ 4.2. Een massale onderregistratie in vergelijking met de reële markt (p. 16)

§ 4.4. Een stedenbouwkundige conformiteit die vatbaar is voor interpretatie (p. 17)
Vanuit dit perspectief blijkt het juridisch meer dan heterodox om een vergunning van economische aard (de uitbating van een toeristisch verblijf) afhankelijk te maken van een attest dat in een ander domein wordt afgeleverd (stedenbouw).
…

8 mei 2024

Document